Allah weet alles over mij

Nog niet eerder wist een boek zoveel gemengde gevoelens op te roepen. Blijdschap dat er weer een boekje voor kinderen is dat gaat over Allah. Teleurstelling over de manier waarop er met de vertaling van het boekje is omgesprongen.

Vormgeving

Het boekje (vierkant van vorm) heeft 24 pagina’s. Het ziet er mooi uit met prettige kleuren, zonder druk te worden. Het is ook een stevig boekje, met dikke bladzijden, waardoor het geschikt is voor de allerjongsten. De doelgroep is daar dan ook naar, het boekje is gericht op peuters. Het is een vertaling waarbij er geen taalfouten zijn gemaakt, op wat schoonheidsfoutjes na Helaas is dat iets wat belangrijk is om te vermelden, omdat dit niet altijd het geval is.

De theologische kant

Een boekje dat gaat over Allah; daarbij is het extra belangrijk dat er geen vreemde dingen in staan. Daar hoef je jezelf bij dit boekje geen zorgen over te maken. Zoals de titel al aangeeft: Allah weet alles over mij. Het gehele boekje gaat over alledaagse dingen in een kinderleven, en dat Allah daarvan weet.

In het boekje zijn geen andere mensen (of dieren) gebruikt dan de hoofdrolspelers: een anonieme jongen en meisje. Beide worden zonder ogen getekend. In het gehele boekje komt de afbeelding van de jongen één keer vaker voor.

Content algemeen

Op de kaft van het boekje staat: “Ontwikkel het geloof van uw kind op een natuurlijke manier. Vul hun harten met de zekerheid dat Allah alles over hen weet en dat Hij om hen geeft. Dit kleurrijk boek voedt de waardering die uw kind heeft voor zijn Alwetende en Levende Schepper. Door middel van kinderlijke, soms rijmende tekst en aantrekkelijke afbeeldingen toont het boek de alledaagse gebeurtenissen en emoties vanuit het leven van een kind en versterkt het hun bewustzijn van Allah. Het is een leuke ervaring om te delen met je kind, keer op keer.”

Wat opvalt, los van de afwisseling tussen enkel- en meervoud? De accurate omschrijving. De focus op het bewustzijn van Allah is sterk aanwezig. Ook de koppeling met alledaagse dingen is duidelijk aanwezig. Het is geen geforceerd boek. Integendeel, het boek heeft maar één centrale boodschap: Wat je ook doet, wat er ook is, Allah weet ervan.

De opmerking “soms rijmende tekst” zorgt voor een bepaalde verwachting. En dat is waar het snel bergafwaarts gaat. De woordkeuze op zich is soms wat bijzonder, maar het is altijd te begrijpen voor de leeftijdsgroep. Als het gaat om rijmen, dan is dat maar één keer te zien. “Soms rijmende tekst” schept bij mij een hogere verwachting. Misschien niet de helft van de tekst, maar toch wel een kwart zou rijmend moeten zijn.

Het probleem hier is ook nog eens dat de tekst die rijmt als volgt is: “Als ik spring op en neer, als ik draai heen er weer. Allah weet alles over mij.” Was dit dichterlijke vrijheid van de vertaler/schrijver? Want heen en weer draaien kan niet. De essentie van draaien is dat het een rondje maakt: ronddraaien. Daarmee komen we onvermijdelijk uit bij de vertaling.

De vertaling

Het boekje is een vertaling van “Allah knows all about me“. En zoals mijn docent Arabisch ooit zei: vertalen is verraden. Hij zei dat in de context van woordgebruik dat beperkte betekenissen heeft, of juist meerdere betekenissen afhankelijk van de situatie/persoon. Bij vertalingen van bijvoorbeeld de Koran is het belangrijk zo dicht mogelijk bij de boodschap ervan te blijven. Dat de vertaling niet zo prettig leest als het Arabisch, dat is dan maar zo.

In deze uitgave lijkt die gedachte ook van toepassing. Maar een kinderboek is geen Koran. En er had eenvoudig meer moeite in gestoken kunnen worden, of een compleet nieuwe uitgave van gemaakt kunnen worden onder een andere naam. Lees je het boek in het Engels, dan zie je hoe weinig moeite er in de vertaling is gestoken.

Hier een tweetal stukken originele tekst, met daarna hun vertalingen. Voorbeeld #1: “When I whisper, when I shout, when I let my feelings out.” De vertaling: “Wanneer ik fluister, wanneer ik schreeuw, wanneer ik laat zie hoe ik me voel.”
Voorbeeld #2: “When it rains, when it snows, when I have a runny nose.” De vertaling: “Als het regent, als het sneeuwt, wanneer ik een loopneus heb.” Met andere woorden: het boekje is op zich zeer geschikt, maar de vertaling is dramatisch.

Hoe pedagogisch is dit boek

Daar valt kort over te zijn: het boekje is perfect voor kinderen in de beoogde leeftijdsgroep. Zelfs iets jongere en ouder kinderen kunnen plezier hebben van het boek. Daarnaast is de boodschap algemeen, maar zeer belangrijk: het besef dat Allah de Alwetende is. Dat Hij weet wat we doen en hoe we ons voelen.

Eindoordeel: 3.5 uit 5.

Laten we de kennis van het originele boek achterwege, dan kan het boek nog steeds beter geschreven worden. De claim dat het boek “deels rijmend” is, is nu niet gepast. De boodschap is belangrijk, maar ten opzichte van het origineel is deze vertaling dramatisch. En zo komen we erop uit dat dit boekje een aanrader is, vanwege het enorm beperkte aanbod op dit vlak. Het boek is taalkundig een misser, maar mag inhoudelijk eigenlijk niet ontbreken in je boekenkast.